Reis Bey Tatarca'da

Selamlar,

Değerli üyelerimiz, eserlerinin Yabancı dillere yeterince tercüme edilmeyişinden yakındığımız Üstad Necip Fazıl'ın en mühim piyeslerinden biri olan Reis Bey, başlıktan da anlaşılabileceği üzere Tatarca'ya tercüme edildi ve 28 ocak tarihi itibarıyla Kültür Bakanlığı'nın da desteğiyle 1500 adet bastırıldı. Bu güzel haberi bize ulaştıran ve bu kıymetli çalışmanın vücuda getirilmesinde pay sahibi olan Sn. Fatih Kutlu Bey'in tarafımıza yazmış olduğu mesajları aşağıya alıyorum. Kitabın kapağını ve önsözün tercüme edilmiş halini, Fatih beyin mesajlarının altındaki linkler vasıtasıyla görüntüleyebilirsiniz.

İnşallah bu tarz çalışmalar zamanla artarak, daha farklı eserleri ve daha farklı dilleri de kapsayacak şekilde yaygınlaşır ve Üstad'ın dünya çapında da tanınan ve istifade edilen bir insan haline gelmesine vesile olur.

İyi günler, Tataristan'daki Türk okullarının gayretleriyle, Kültür ve Turizm Bakanlığımızın Teda Projesi kapsamında Reis Bey eseri Tatarca'ya tercüme edildi ve 28 Ocak 2009 günü basıldı, piyasaya çıktı. Eserin önsözünü Tataristan'ın tanınmış şair ve yazarı milletvekili Razil Veliyev yazdı. biz bunu tercüme ettik Türkçe'ye. Kitabın kapağına kadar herşey Tataristan'daki Tamga Yayınevi tarafından hazırlandı. Eseri Kazan Devlet Üniversite Türkoloji Bölümü Başkanı Asiye Rahimova hanım tercüme etti. Eser Tataristan'ın en meşhur tiyatrosuna verilecek. İnşallah yakın bir gelecekte Tatar Sahnelerinden Tatarca olarak Reis Beyi seyretme imkanımız olacak. Rabbim o günleri görmeyi lütfetsin. Ben Sizlere bu önsözü ve dijital ortamdaki kapağını göndermek istedim. Bu haberi duyurmak lazım. Reis Bey eseri başka Türksöylu dillere ve Rusça'ya çevrilmiş değil. İlk olarak Tatar Türkçesine kazandırılmış oldu. Bu hususta telif izni veren Büyükdoğu Yayınlarına maddi destek sağlayan Kültür Bakanlığımıza teşekkürü bir borç biliriz. Saygılarımla Çevirmen Fatih Kutlu Tataristan-Kazan

S.A.

 

Size daha önceki yazışmalarımızda biraz bahsetmiştim… Kazan Devlet Üniversitesi Türkoloji Bölüm Başkanı Türkçemizin sevdalısı, dilimize son derece vakıf, üniversite öğrencilerine dilimizi edebiyatımızı anlatan, bu konuda bitirme tezleri hazırlatan kıymetli Asiye Rahimov’a Hanımefendi’ye Üstad Necip Fazık Kısakürek’in Reis Bey eserini tercüme etmesi ricasında bulunmuştuk. Sağolsunlar bu işin altına girdiler ve geçen sene kitabın tercümesini bitirdiler. Ayrıca Reis Bey konusunu öğrencilerine bitirme tezi olarak da hazırlattılar. Tercüme ederken kendinden geçtiğini, gözyaşlarıyla bu çalışmayı tamamladığını belirtmişti. Biz Büyükdoğuyla telif izni için irtibata geçtiğimizde Üstadın “Bir virgülümü bile değiştiren olursa ahirette davacı olurum.” Sözünü akıldan çıkarmayarak bu işi yapabilirsiniz dediler. Bunun üzerine biz de sözcük sözcük tüm tercümeyi redakte ettik. Gözden kaçan veya yanlış anlama gelen bir çeviri var mı diye… Bunları da düzelttikten sonra Kültür ve Turizm Bakanlığımızın Türk Edebiyatı eserlerini yabancı dillere çevirme ve tanıtma adına Teda Projesi kapsamında karşılıksız yayım(baskı) desteğini öğrendik ve irtibatlarımızı hızlandırdık. Buradaki bir Tatar yayıneviyle durumu görüştük. Uzun görüşmeler yazışmalar sonucunda Kültür Bakanlığımızdan gelen destekle Reis Bey nihayet 28 Ocak 2009 günü 1500 adet olarak basıldı. Bu bizim için çok büyük sevinç oldu. Eserin kapağı her şeyi burada hazırlandı. Enfes bir şey ortaya çıktı. Esere tanınmış Şair ve Yazar Tataristan Milletvekili yakın dostumuz Razil Veliyev çok manidar bir önsöz yazdı(aşağıda tercümesi mevcut)

 

Böylelikle son seksen yılda Nazım Hikmet’i müstesna sayacak olursak, Türk Edebiyatından ilk defa bir piyes Tatarca’ya tercüme edilip Tataristan’da yayımlanmış oldu. Nazım Hikmetin piyeslerinin Rusça basıldığını biliyoruz. Nazım Hikmet’in eserleri Tatarca sahneye konulmuş, ama kitap olarak baskısı yapılmış mı bilemiyoruz. Haddi zatında –inşallah- Reis Bey eserini de Tataristan sahnelerinde göreceğimiz ümidini taşıyoruz-.

Saygı ve selamlarla

Fatih Kutlu

Aşağıdaki yazı şair ve yazar, Tataristan Milletvekili Razil Veliyev Bey’in Reis Bey eserine yazdığı önsözün tercümesidir.

Reis Bey İçin Yazılan Önsözü Görüntülemek İçin Tıklayınız

Kapak Resmi İçin Tıklayınız

Saygı ve selamlarımla

/edit:kapak resmi: ekleyen:reyhan

Ne güzel, ne müthiş bir haber...İnşallah bu tercüme faaliyetleri daha da katlanır ve üstadı herkes tanıma fırsatı bulur.Tataristan Milletvekili Razil Veliyev Bey’in esere yazdığı önsöz de bir o kadar anlamlı ve hisli...

Maşallah, azmin sonu muvaffakiyettir. Büyük bir çabanın semeresi olarak neşet eden tercüme eserin önsözünde ruhlara çarpan gayretin, derinden hissettiğimiz iştiyakın, ileride ortaya çıkarılacak olan diğer tercümelerin muştusunu görmek, Üstadın bir hazine gibi keşfedilerek Tatar milletinin ruh ve fikir cephesini mamur edecek eserlerinin agoraya indirildiğini görmek çok önemli bir hamledir, aksiyondur. Bu muhteşem faaliyete imza atan herkese teşekkürlerimizi ve tebriklerimizi sunuyor ve bu faaliyetin devamının gelmesini en içten dileklerimizle istiyoruz.

Cihat kardeşimizin Reis Bey piyesi için yazdığı incelemeyi de Tatarcaya çevirip kitaba eklerler inşallah bir dahaki baskıda. Bu temennimizi de NFK-Fan adminimizin yetkili merciilere bildirmesini rica ediyorum buradan :)

Maşallah...

Selamlar,

Fatih Bey'in dikkatini çeken hoş bir nükte:

Üstadın Reis Bey eserinin tercümesinde küçük bir tevafuk dikkatimizi çekti. Üstad bu eseri 1963 yılında yazmış, eser 2009 yılında Tataristan'da Tatarca olarak yayımlandı. Yani tam 46 yıl sonra... Üstad'ın asıl memleketi K.Maraş da 46 plakalı şehir malumunuz. Bilmem ekleme luzumu hisseder misiniz bu ayrıntıyı da?

Uzun ve samimi gayretler neticesinde ortaya konan güzel çalışmaların ardından, bu misaldekine benzer hoş nüktelere konsantre olabilmenin ferahlığı bu anlatımda çok net beliriyor. Gerçekleştirmek için çabaladığınız bir işi muvaffakiyetle tamamladığınızda, artık gönül rahatlığı ile bunun gibi tatlı nükteler üzerinde düşünebiliyorsunuz; içinizin huzuru zihninizi tevafuklar keşfetmeye yönlendiriyor. Bu sebeple Fatih Bey'in bu ifadesini özellikle paylaşma gereği duydum, bence tüm basitliği içerisinde hayli kıymetli ve dikkate değer bir ayrıntı... Buradan bu çalışmanın içerisinde pay sahibi olan tüm şahıslara, başta çeviriyi yapan Asiye Rahimova hanım ve bizi bu çeviriden haberdar eden, çalışma boyunca taşıdığı tüm samimi hisleri mesajlarında yansıtan Fatih Kutlu Bey olmak üzere en kalbî teşekkürlerimi sunuyorum. İnşallah bunun gibi çalışmaların devamını görmek hepimize nasip olur.

Saygı ve selamlarımla

Çok değerli bir iş bu, Allah razı olsun emeği geçenlerden. İnşallah orada hak ettiği kıymet verilir bu işe. Üstad'ı ünlü yabancı yazarlarla karşılaştırmalı olarak okuyorum da, onun hala yurt dışında, herkes tarafından istifade edilen bir kişilik haline getirilememiş olmasına yanıyorum. Bizim başka bir üstadımız yok, Türkiye tarihi boyunca yetişmiş bu çapta başka bir adam yok. Bari edebiyatıyla tanınsın, bari bu alanda kıymeti takdir edilsin bu büyük dehanın. Allah razı olsun sayın Rahimova ve sayın Kutlu'dan... İnşallah tek çalışmada bırakmazlar bu büyük işi. Helal olsun.

Bir de hem bu esere, hem de Üstad'ın çevirilmiş ve baskısı yapılmış diğer eserlerine nasıl ulaşabilirim, onu merak ediyorum. Masud Aktarh Shaikh'in Para ve Bir Adam Yaratmak çevirilerini kim bastı acaba, bilen var mı? Reis Bey'in Tatarca'sını belki anlamam ama İngilizce bir Creating A Man'i gördüğüm gavurun kafasına çakabilirim. Bilgisi olan varsa, çabuk aydınlatsın bakayım.

Efendim işinize yarar mı bilemiyorum, bulduğum linkleri ekleyeyim.

TBMM kütüphanesinde mevcut imiş bu tercüme kitaplar.

Creating A Man: http://kutuphane.tbmm.gov.tr/cgi-bin/koha/...l.pl?bib=277761

The Money games: http://kutuphane.tbmm.gov.tr/cgi-bin/koha/...l.pl?bib=277750

Başlığı görünce bi şaşırdım, bi afalladım ki sormayın! Bu ne güzellik yahu, gardaşlarım isabetli bi atak yapmışlar, maşaallah!

Üstadım(ız)ın eserini ana dilimde görünce kalbimin atışları gözlerime değdi de, fevrî bir fışkırma peyda oldu gözlerimden. Tek eksiğim, Kiril Alfabesi! Peder beyin ısrarlı sözlerine vaktinde kulak asmış olsaydım; şuan orijinalini pekala okurdum.-neyse ki hiçbirşey için geç sayılmaz- En azından Kiril harflerini Latin harflerine çevirerek yazılmış bir kaynak olsa pek bi bahtiyar olurdum:)

Eğer ki bizlere böyle bir imkan sunarlarsa, haberdar edersiniz değerli yöneticilerim:)

Böylesine devasa bi adım atan değerli iki büyüğümüze en derûni sevgilerimi arz ediyorum. Allah, gani gani razı ola!

Tarihi resim hakkında bilgi: Tataristan Milletvekili şair yazar Razil Veliyev bizi kendi makamında kabul ettiği, Reis Bey eserini kendilerine teslim ettiğimiz an... Soldan sağa: Tamga Yayınevinin yöneticilerinden Ramil Minnullin, Razil Veliyev, Asiye Rahimova, Fatih Kutlu. Fotoğrafı görüntülemek için tıklayınız

REİS BEY’İN TATARCA ÇEVİRİSİNİ YAPAN ASİYE RAHİMOVA HANIMEFENDİ’NİN KİTABA GİREN YAZISININ TERCÜMESİ

İnsanı ve insana ait duyguları, manevi terakki ve durgunlukları, yapılan hataları ve bunların telafisini konu edinen eserler; değerlerini hiçbir zaman kaybetmemişlerdir. İsterse bunlar çok eski devirlerde yazılmış, o dönemi anlatan eserler olsun. Vicdan, adalet ve merhamet gibi, değerini hiç bir zaman kaybetmeyen konular işlendiğinden olsa gerek, eskimezler. Atasözlerinde olduğu gibi bu eserlerin de temelini akıl, hikmet ve ibret teşkil etmektedir.

Necip Fazıl Kısakürek’in “Reis Bey” piyesi de işte tam bu sözü edilen eserlerdendir. Türk halkı için bu eser günümüzde de tazeliğini korumaktadır. Reis Bey, başka milletlerin diline mutlaka tercüme edillmesi elzem bir eserdir.

Biz bugün, toplumun habire acımasız kimseleri yetiştirdiği, paranın her şey olduğu, insanlığın kendi ruh ve mana köklerinden, asıl değerlerinden uzaklaştığı, çok çetin bir devirde yaşıyoruz. İşte değerlerin böylesine altüst olduğu bir çağda bu gidişata dur deyip “Merhamet”, “İyilik” gibi manevi değerleri topluma tekrar kazandıracak eserlere herzamankinden daha çok ihtiyaç var bugün.

Bu eserler dünyanın neresinde yazılmış olursa olsun, insanlığın sorunlarını ele aldıklarından, tüm milletler için ortak bir önem taşımaktadır. “Reis Bey” eseri, okura çok ibretli dersler veriyor. Tatar halkında “Borcunu gizleyen batmış, hastalığını gizleyen ölmüş” diye bir atasözü vardır. Bizde, “toplumun her kesiminde güllük gülistanlık bir hayatın” varlığından dem vuran eserlerin yazıldığı dönemler geride kaldı artık. Bugün, hakikati yansıtan eserler daha çok yazılıyor gibi. Yine de az miktar da olsa, “eksiksiz ve kusursuz”luğumuzu(!) anlatan eserler yok değil. Bunları okuyunca gayri ihtiyari “ Biz gerçekten böyle bir millet miyiz?” diye hayrette kalıyor insan. Ama toplumumuzda mevcut bulunan olumsuzluklardan hiç bahsetmeyip, bunları görmemezlikten gelmek asla doğru bir davranış değildir.

Her zaman küçük ya da büyük sarsıntılarla yoluna devam eden toplum, bir an durup düşünse... Kendini bir dinlese...Ve bugün insanlarda şefkat ve merhamet duygusunun ne kadar azaldığını, bunun da bir gün bitip tükendiğinde, yaşamın son bulacağını ah anlayabilse...

Çevirmen Asiye Rahimova

Efendim işinize yarar mı bilemiyorum, bulduğum linkleri ekleyeyim.

 

TBMM kütüphanesinde mevcut imiş bu tercüme kitaplar.

Creating A Man: http://kutuphane.tbmm.gov.tr/cgi-bin/koha/...l.pl?bib=277761

 

The Money games: http://kutuphane.tbmm.gov.tr/cgi-bin/koha/...l.pl?bib=277750

Oo sağolun adminim. Bu kitapları milletvekillerine ödünç veriyorlardır inşallah, öyleyse ulaşma şansım olacak. Aslında Büyük Doğu'ya sormakta da fayda olabilir. Bi bakarız inşallah.

Geç de olsa bu müjdeli haberi duyunca ne kadar mutlu olduğumun tarifi kabil değil. Fatih beyden Allah razı olsun. Kitabı çerivirenden, emeği geçenlerden, sebep olan herkesten Allah razı olsun.

İnşallah bu eser ileride Üstad'ın birçok eserinin tercüme edilmesine gebe olur.